یادداشت سیاسی سیاسی دیدگاه ادبیات زنان جهان بخش خبر گفتگو آرشیو  
  اجتماعی اقتصادی مساله ملی تاریخ کارگری گزارش حقوق بشر ورزش گوناگون پاورقی  
   

خبرنگار صدای آمریکا
با بهره گیری از خفقان در ایران حکم صادر می کند


محمدحسین یحیایی


• در روز ۲۹ بهمن ماه برنامه ای با نام « بی پرده، بی تعارف » از صدای آمریکا پخش شد، برنامه از سوی مهدی فلاحتی و مهمان ایشان استاد باقر مومنی به اجرا درآمد... به نظر می رسد مهدی فلاحتی هنوز گرفتار تعصب، پیشداوری و خوانده های یک سویه خود است و نمی تواند خود را از قید و بندهای خود ساخته رها سازد ...

اخبار روز: www.akhbar-rooz.com
شنبه  ۵ اسفند ۱٣۹۱ -  ۲٣ فوريه ۲۰۱٣


برخی از پادشاهان قاجار مانند ناصرالدین شاه که علاقمند به تغییر و تحولات در اروپا بودند خواهان اجرای برخی از دستآورد های آن در ایران شدند، در نتیجه اولین روزنامه در آن عصر به ابتکار یکی از شهروند های اروپایی اجازه نشر یافت ولی در اندکی مدتی نوشته های روزنامه به مذاق شاه خوش نیآمد و دستور تعطیلی آن را صادر کرد. در دوران مشروطه برخی از روشنفکران آذربایجان به فکر انتشار روزنامه افتادند، بازهم با کارشکنی دربار و روحانیت مرتجع، یا از فعالیت باز ماندند و یا مجبور به مهاجرت و انتشار روزنامه خود در غربت و در شهرهایی مانند استانبول، قاهره، کلکته و شهر های قفقاز و اروپا شدند.
با پیروزی مشروطه، مطبوعات و آزادی بیان جایگاه ویژه ای پیدا کرد و در اصل ۱٣ از قانون مشروطه انعکاس یافت. در این ماده آمده است: هیچ امری از امور در پرده و بر هیچ کس مستور نماند. این جمله کوتاه اراده، خواست و آرزوی مردم را همراه با جایگاه مطبوعات در پرده دری ، افشاگری( خبر رسانی، آگاهی دهی) و شفافیت سازی در جامعه بازگو می کند. در این راستا قانون مطبوعات تهیه شد که در آن بر لزوم کامل آزادی مطبوعات تاکید شده بود. هرچند این قانون به اجرا در نیآمد ولی زمینه ساز رشد و آگاهی مردم از حقوق خبر رسانی و آگاهی و شناخت در جامعه شد.
یکی از تاریک ترین دوران مطبوعات دوران حاکمیت و اقتدار رضا شاه بر جامعه بود. ایشان بعد از تهدید روزنامه نگاران و اندیشه ورزان مطبوعات، ابلاغیه ای صادر کرد و در آن نوشت: قلم ها را می شکنم و زبان ها را می برم. و این چنین نیز هم کرد. دوران تاریکی بر مطبوعات کشور حاکم شد. سقوط رضا شاه شعف و شادی فراوانی در بین اهل قلم بوجود آورد. در اندک مدتی باز دیگر مطبوعات در هوای آزاد فعالیت گسترده خود را آغاز کردند و به شکوفایی جامعه یاری رساندند. روزنامه های حزبی، سازمانی و آزاد، فضای دل انگیز، چشم نواز و روحپروری آفریدند که مردم روزنامه خوان، مسئولیت پذیر و کنجکاو در مسائل اجتماعی و سیاسی شدند. هرچند این مدت هم به درازا نکشید ولی تاثیر بسیار فراوانی بر جامعه و آینده ادبی، فرهنگی و سیاسی کشور گذاشت.
با کودتای ۲٨ مرداد شرایط دیگری بر مطبوعات حاکم شد. قدم به قدم سختگیری ها، خفقان و سانسور بیشتر خود را نمایان کرد، از نیمه دوم دهه ۴۰ خورشیدی دیگر سخن از چرخش آزادانه خبر و مطبوعات آزاد نبود. رد پای اداره سانسور در همه جا پیدا بود. دیگر هیچگونه نقدی در مطبوعات به چشم نمی خورد. چند روزنامه با استفاده از امکانات مالی دولت به تعریف و تمجید از نظام سلطنت می پرداختند. در سال های پایانی سلطنت دیگر کسی به رادیو و تلویزیون رژیم اعتمادی نداشت و توجهی نمی کرد. رادیو بی بی سی و رادیو های دیگر بیشترین شنونده را همراه با توانایی تهییج، تاثیر گذاری و رهنمود را داشتند.
با انقلاب مردم در سال ۱٣۵۷ بار دیگر خجسته بهار آزادی برای مطبوعات فرا رسید، در مدت کوتاهی صد ها نشریه در پیشخوان روزنامه فروشان خودنمایی کردند و به تشنگان اطلاعات و خبر چشمک زدند. در این راستا هر روز بر تعداد روزنامه خوان ها افزوده شد. مردم ذوق زده به سراغ روزنامه های دلخواه خود می رفتند. بر تعداد قلم های جوان ، خبرنگاران کنجکاو و عکاس های خبری افزوده شد. این افزایش شگفت انگیز و چرخش سریع خبر دلهره، ترس و اضطراب در دل تاریک اندیشان انداخت. خمینی در واکنش به افزایش روز افزون مطبوعات ابلاغیه رضا شاه را تکرار کرد و گفت: بشکنید این قلم ها را ! بار دیگر سایه شوم استبداد بر مطبوعات کشور حاکم شد. در حالیکه اصل ۲۴ از قانون اساسی جمهوری اسلامی، نشریات و مطبوعات را در بیان مطالب آزاد گذاشته بود. در دوره اصلاحات تلاش و تقلایی در راه بهبود اوضاع مطبوعات و گشایش روزنه ای بر روی آن انجام داد و مدت کوتاهی هم آزادی نسبی بر مطبوعات حاکم شد و مجلس شورای اسلامی به تهیه قانون مطبوعات اقدام کرد که با حکم حکومتی از سوی خامنه ای و اطاعت مجلس از فرمان ایشان راکد ماند.
با حاکمیت سپاه و رئیس جمهور دلخواه خامنه ای دور جدیدی برای مطبوعات، سازمان های صنفی- سیاسی و نشریات کشور آغاز شد و در شبیخون سهمگین اکثریت مطبوعاتی تعطیل شدند و بعد از گذشت چندین سال بر فشار و خفقان افزوده شد. ده ها روزنامه نگار جوان یا گرفتار زندان و شکنجه و یا مجبور به ترک میهن شدند. شاید زشت ترین دوران مطبوعات در تاریخ کشور این دوره باشد که هنوز هم ادامه دارد. در این دوره به علت خفقان و سانسور در درون توجه ایرانیان به رسانه های خارج از کشور هر روز افزایش بیشتری پیدا کرده است. از آن رو صدای آمریکا و بی بی سی جایگاه ویژه ای در بین مردم دارند که بر اساس و اصول روزنامه نگاری باید آن را پاس دارند و نهایت بی طرفی را در پخش خبر و تحلیل از خود نشان دهند. درستی، صداقت، انصاف و بهره گیری از منابع مختلف برای رساندن خبر و حقیقت از اصول اساسی در روزنامه نگاری است. تبعیض، تعصب، رفتار مغرضانه، توهین، افترا، تهمت و خبر کذب و دروغ زمینه گریز از واقعیت و حقیقت را فراهم می آورند. بنابرین روزنامه نگار حقیقت جو با کار برد ابزار نوین، تیزبینی و تیزهوشی و دوری ار جانبداری و طرفداری از اندیشه آزاد در جستجوی حقیقت گام بر می دارد.
در روز ۲۹ بهمن ماه برنامه ای با نام « بی پرده، بی تعارف » از صدای آمریکا پخش شد، برنامه از سوی مهدی فلاحتی و مهمان ایشان استاد باقر مومنی به اجرا درآمد. مهدی فلاحتی از شعرای مطرح و از فعالین اجتماعی و سیاسی میهنمان است که برنامه های پرباری در صدای آمریکا به اجرا در می آورد. ولی به نظر می رسد که هنوز گرفتار تعصب، پیشداوری و خوانده های یک سویه خود است و نمی تواند خود را از قید و بندهای خود ساخته رها سازد.
برنامه با معرفی استاد باقر مومنی آغاز شد که در دوران جوانی به سوی حزب توده ایران کشیده شده بود، مومنی به دفعات یادآور شد که در دوره مشخصی بین سال های جنگ دوم جهانی ( اوایل سال های ۲۰ خورشیدی ) جایگاه روشنفکران در حزب توده ایران بوده است و حتا گاهی جلسه کمیته مرکزی حزب در خانه صادق هدایت برگزار می شد که تمایل چندانی به فعالیت های اجتماعی نداشت. فلاحتی خبرنگار هدفمند بود و به سرعت خود را به سال های ۲۴- ۲۵ رساند که به هدف خود برسد و از استاد مومنی می پرسد، شما چه برداشتی از فرقه دمکرات آذربایجان داشتید؟ نویسنده کتاب « جنگ طبقاتی و دین و دولت در مشروطه» جواب می دهد، که جنبش مردم آذربایجان و حکومت ملی در آن دمکراتیک و مورد قبول و استقبال ما بود. جنبش ماهیت آزادی خواهی و دمکراتیک داشت. فلاحتی از این جواب بر آشفته شده رشته کلام را از دست می دهد. بر آشفته و عصبانی از پژوهشگر معاصر میهنمان می پرسد: شما می دانستید که فرقه استالینیست است و بر اساس استراتژی جدا کردن استان های آذربایجان از ایران فعالیت می کند! استاد مومنی در جواب می گوید، آن موقع این حرف ها نبود، استالین هم شخصیت بزرگ و جایگاه ویژه ای در بین روشنفکران و مردم داشت و...
فلاحتی شاعر در صدای آمریکا برنامه اجرا می کند و گاهی برنامه های خوبی ارائه می دهد، ولی از کجا می داند که فرقه دمکرات آذربایجان به خواست استالین خواهان جدایی آذربایجان از ایران بود؟ آیا بهتر و عادلانه تر نبود که ایشان قبل از اجرای این برنامه و دادن حکم قطعی در باره خواست استالین، عملکرد و اهداف فرقه را هم مورد بررسی می داد و به اسناد منتشر شده آن مراجعه می کرد و حداقل بیانیه ۱۲ شهریور را که به فارسی و ترکی در ۱۲ ماده منتشر شده مطالعه می کرد؟ شوربختانه در میهن ما شرایطی پیش نیآمد که واقعیت های تاریخی تبیین و تفسیر شوند، ناگفته های بسیاری در دل مردم آذربایجان نهفته است که باید روزی بازگو شوند، آن روز تاریخ به گونه دیگری نوشته خواهد شد. آرزوی همگان این بود که بعد از انقلاب ۱٣۵۷ همه آرشیوهای وزارت امور خارجه باز و منتشر شود و یا حداقل در دسترس پژوهشگران قرار گیرد تا واقعیت جنبش مردمی ۲۱ آذر روشن شود، آن موقع به قول مثل قدیمی های خودمان قورباغه ابوعطا نمی خواند، ولی اینگونه نشد، جمهوری اسلامی راهی را رفت که رژیم پادشاهی رفته بود، هرگز در رابطه با ۲۱ آذر و جنبش مردمی آذربایجان و کشتار بی رحمانه ارتش شاهنشاهی در منطقه حرفی نزد و همواره سکوت کرد زیرا با مرکز گرایی رژیم پیشین مخالفتی نداشت. در حالیکه زندانی شدن یک روحانی برای مدت کوتاهی را در بوق و کرنا می دمید و با بزرگنمایی آن را برجسته می کرد، به کشتار و زندانی شدن هزاران انسان واکنشی از خود نشان نداد. حال جای شگفتی و حیرت است که چگونه آقای فلاحتی به خود اجازه می دهد که حکم صادر کند و جنبش بزرگ مردم آذربایجان را به دیگران نسبت دهد؟ شگفتا که ایشان در یک کشور دمکرات زندگی می کند و دسترسی به منابع فراوانی دارد که می تواند راهگشا و هدایتگر باشد. فلاحتی عزیز شاید می داند و خود را به نادانی و گمراهی می زند و یا هم براستی نمی داند که فرقه دمکرات آذربایجان ضرورت زمان و خواست مردم آذربایجان بود که سال های طولانی مورد تحقیر، ظلم و ستم قرار گرفته بود. کشور های دیگر از جمله کنسولگری شوروی در تبریز و برخی از اعضای کمیته مرکزی حزب توده ایران مخالف تشکیل فرقه دمکرات در آذربایجان بودند. بنابرین تاریخ نوشته و یا بیان شده از سوی رژیم شاهنشاهی و جمهوری اسلامی که مورد استناد آقای فلاحتی است همه واقعیت های تاریخی آذربایجان و میهنمان نیست، آنان برای گمراه کردن مردم گاهی راست و دروغ را درهم آمیخته و گاهی هم کذب مطلق را تاریخ می نامند. باید بیشتر اندیشید، چشم و گوش را باز کرد و حقیقت را به مردم گفت...

محمد حسین یحیایی
mhyahyai@yahoo.com


اگر عضو یکی از شبکه‌های زیر هستید می‌توانید این مطلب را به شبکه‌ی خود ارسال کنید:

Facebook
    Delicious delicious     Twitter twitter     دنباله donbaleh     Google google     Yahoo yahoo     بالاترین balatarin


چاپ کن

نظرات (۰)

نظر شما

اصل مطلب

بازگشت به صفحه نخست